ස්ටොයිකවාදය කියන්නේ පුරාණ ග්රීසියේ දාර්ශනිකයන් පිරිසක් විසින් සොයාගන්න ලද වර්ථමානයට මනා ලෙස ගළපගත හැකි දර්ශනයක්
යැයි සිතේ.මේක ආරම්භ කරන්නේ Zeno නම් දාර්ශනිකයෙක්.ඔහුට මෙය ආරම්භ කරන්න මූලික හේතුව වෙන්නේ Zeno නැවකින් ඔහුගේ වෙළද කටයුතු සදහා සංචාරය කරමින් සිටින විට නැව අනතුරකට ලක්ව අත්යාවශ්ය සියලු දේ විනාශ විය.ඔහු මේ හේතුවෙන් ඇතෑන්ස් වලට යන ගමනේදි ඔහුට ක්රේට්ස් සහ ස්ටිල්පෝ නම් දාර්ශනිකයන් දෙදෙනා හමු විය.මෙයින් ඔහුගේ ජීවිතය වෙනස් කිරීමට හේතු විය.ඔහුට අනූව
“I made a prosperous voyage when I suffered shipwreck.”
එනම් Zeno ප්රකාශ කරන්නේ " මම නැව මුහුදුබත් උනාට පස්සේ සමෘද්ධිමත් ගමනක් ගියා" යනුවෙනි. මේකෙන් පැහැදිලි වෙන්නේ ඔහුට දාර්ශනික ගමන ඉතා වැදගත් වූ බවයි.ඔහු පළමුවෙන් සිනික්වාදීන් සමග එකතු උවද පසුව ඔහු තමාගේම දර්ශනයක් ආරම්භ කළේය.එය ස්ටොයිකවාදය ලෙස හදුන්වයි.
කෙසේ වෙතත් මේ දර්ශනය තුළින් වර්ථමාන සමාජයට මෙය ගළපාගත හැකි අවස්තා තිබෙනවා.මේ තුළින් පුද්ගලයකුට ජීවිතේ සාර්ථකත්වය කරා යෑමට සහා ජීවිතේ හොදින් ගත කිරීම සදහා අවස්තාව ලබා ගත හැක.ස්ටොයිකවාදය තුළ යහපත් ගුණාංග හතරක් විස්තර වෙනවා.
1/ ධෛර්යයවන්ත බව , නිර්භීත කම
සෑම ප්රශ්නයකටම මුහුණ දීමට ඇති හැකියාව නිර්භීත බව මෙයින් අදහස් වෙන්නේ.ගැටලුවක් ආ විට ප්රශ්නයක් පැමිණි විට ඔබ එයට මුහුණ දෙනවාද එයින් පැනයනවාද යන්න තීරණය කරන්නේ මෙයින්.ස්ටොයිකවාදීන්ට අනූව ඔබට පැමිණෙන සියලු කරදර ප්රශ්න ස්වාභාව ධර්මය විසින් ඔබට ලබා දුන් අභියෝගයි.මේවා කරදර ලෙස ගනන් නොගෙන සැබැවින්ම ඔබට ජීවිතේ ඉගෙනීමට ලැබෙන අවස්තා ලෙස සැලකිය යුතුයි.සෙනේකා පවසන්නේ කිසිදා කරදර බාධක වලට මුහුණ නොදුන් මිනිස්සුන් කිසි දිනක තමාගේ හැකියාවන් ශක්තීන් ගැන දැනගැනීමට අවස්තාවක් ලබාගෙන නොමැති බවයි.එම නිසා ඔබට බාධකයක් ආ විට එයින් පාඩමක් ඉගෙනීමට සහා එයට නිර්භීතව මුහුණ දීමට හැකියාවක් තිබිය යුතුයි.
2/ ඉවසීම
යමෙකුට නිර්භීත බව මෙන්ම ඉවසීමත් අනිවාර්යයෙන්ම තිබිය යුතුයි.නිර්භීත බව හේතුවෙන් යමෙක් යම් අවස්තාවක නොයිවසිලිමත්ව ක්රියා කිරීමෙන් ගැටලුව තවත් සංකීර්ණ විය හැක.එයින් වැළකීමට ඉවසීම ප්රගුණ කල යුතුය.මෙය ක්රියාවක් නොව පුරුද්දකි.ඔබ මෙය දිනෙන් දින පුහුණු කළ යුතුය.ඇරිස්ටෝටල් ප්රකාශ කරන්නේ
"Excellence is not an act, but a habit."
එනම් විශිෂ්ටත්වය ක්රියාවක් නොව පුරුද්දක් බවයි.
හරි වෙලාවේ හරිම ක්රියාව කිරීම හරිම තීරණය ගැනීමට ඉවසීම අවශ්යයි.
3/ යුක්තිය
ස්ටොයිකවාදීන් අනික් සියලු දේටම වඩා යුක්තියට ගරු කරයි.මෙයට ප්රධාන ගුණාංග දෙකක් අන්තර්ගත වේ එනම්,
කරුණාව සහ සාධාරණත්වයයි.මොවුන්ට අනූව තම සතුරෙකුට උවද මෛත්රී කල යුතුය උදව් කළ යුතුය.සහ සියලු දේ සාධාරණව සිදු කළ යුතු බව මෙම දර්ශනයෙන් පැහැදිලි කරනවා.
4/ ප්රඥාව
නිර්භීත බව, ඉවසීම , යුක්තිය මේ හැම දේම හරිම අවස්ථාවේ ක්රියාත්මක කිරීමට නිවැරදි තීරණය නිවැරදිම අවස්තාවේ ලබා ගැනීමට ප්රඥාව අවශ්යයි.එය දියුණු කිරීම අවශ්යයි. ( මෙය දියුණු කළ හැකි ක්රම වෙනම ලිපියකින් දක්වන්නම් )
මේ ලෙස ස්ටොයිකවාදීන් විසින් ජීවිතේට අත්යාවශ්ය ගුණාංග හතරක් විග්රහ කර ඇත.මෙය සර්වකාලීනව සියලුම දෙනාගේ ජීවිත වලට අවශ්යයි.කොතරම් තාක්ෂණය දියුණු උවත් මෙයට වඩා වැදගත් යමක් අද වනතුරුත් ඇතැයි කිව නොහැක.ඔබත් මේ ගුණාංග ඔබේ දිවියට එක් කරගන්න.
🖋️ ශ්රී පාරමි රාජපක්ෂ
.jpg)
No comments:
Post a Comment